|
|
|
|
|
|
|
Gjurmëve të Ali Pashë Tepelenës në Janinë. Qyteti njohu lulëzimin ekonomik dhe ndikimin politik në vitet 1788-1822, kur ishte rezidencë e Ali Pashë Tepelenës
Gjatë verës, vizita në Janinë është më së miri të fillohet në orën 07:00 të mëngjesit. Fresku i mëngjesit, aroma e luleve dhe shkëlqimi i rrugëve të shtruara me kalldrëm, tërheqin vëmendjen e çdo këmbësori. Nga çdo kënd i qendrës së qytetit bie në sy një ndërtesë: Xhamia e Asllan Pashës, e cila u ndërtua në vitin 1618-'19. Kafeteritë e Janinës hapin portat herët në mëngjes. Jo pak turistë nga Italia, të cilët zbarkojnë në portin e Gumenicës dhe vazhdojnë rrugëtimin kodrave të Pindit, ndalen në Janinë; sidomos për motoçiklistët ky qytet është adresa e parë. Rrugët gjarpërore në rrethinën e Janinës, natyra e bukur, malet dhe liqenet malore e bëjnë këtë rajon tërheqës për motoçiklisët. Treva e Janinës është e njohur për prodhimin e duhanit, drithërave dhe rrushit. Vetë qyteti është i përmendur për punimet artizanale prej argjendi. I njohur është edhe mermeri i Janinës, në rrethinën e së cilës janë hapur disa gurore.
Sipas një legjende, Janinën e kishte themeluar në fillim të shekullit të VI, Perandori bizantin Justiniani. Në shekullin e XIII, pas një zhvillimi të hovshëm si nyje tregtare, Janina u bë kryeqytet i despotatit të Epirit. Mes viteve 1430 dhe 1913, Janina i takoi Perandorisë Osmane. Por, periudhën e saj të lulëzimit ekonomik dhe ndikimit politik, ky qytet e përjetoi në vitet 1788-1822, kur ishte rezidencë e Ali Pashë Tepelenës, i cili sundonte faktikisht i pavarur nga Porta e Lartë. Nga kështjella e tij, Litharica Ali Pasha bashkoi shqiptarë e grekë në luftë për mëvetësi. Ai ishte zot i pashallëkut të Janinës, i cili fillonte në Durrës e mbaronte në Korinth. Ky territor me 60 mijë kilometra katrorë kishte mbi 1.5 milionë banorë. Titullin e Pashës ai e kishte marrë nga Sulltani, për shkak të meritave në luftë kundër Rusisë dhe Austrisë. Por, raportet mes Ali Pashës dhe Perandorisë Osmane shpejt u ashpërsuan, sepse Pasha i Janinës u angazhua për pavarësinë e viseve të sunduara prej tij.
Një kuti duhani
Ndonëse në literaturën greke ai shpesh përshkruhet me epitete fyese si dhunues, i paskrupullt, i etur për gjak, prapëseprapë pranohet se atij i takon merita kryesore për çlirimin e Greqisë nga sundimi osman. Ushtria e tij, në vitin 1815 numëronte rreth 100 mijë ushtarë. Për shkak të rezistencës së tij kundër pushtuesve osmanë, Ali Pashë Tepelena u bë i njohur në gjithë Evropën. Nami i tij gjeti vend në shumë vepra artistike. Ai përmendet në veprën letrare të poetit anglez Lord Byron, i cili kishte qëndruar në oborrin e Ali Pashës në Janinë. Në librin "Konti i Monte Kristos", të autorit francez Alexandre Dumas, përmenden Ali Pasha dhe rrethimi i Janinës nga trupat turke.
Figura e Ali Pashës është përjetësuar edhe në operën njëaktëshe "Ali Pascha von Janina" të kompozitorit, libretistit, aktorit, këngëtarit dhe dirigjentit gjerman, Gustav Albert Lortzing (1801-1851). Në letërsinë shqipe, romani më i njohur për Ali Pashën është shkruar nga autori Sabri Godo. Gjatë sundimit të tij, Ali Pashë Tepelena, në literaturën dhe në debatet e kohës u quajt "luan epirot", "vezir i Janinës", "Napoleon muhamedan", "Solomoni shqiptar", "Aliu me shtatë zemra" etj. Në vitin 2000, shkrimtarja holandeze, Tessa de Loo ka botuar një udhëpërshkrim, pasi ajo kishte ecur gjurmëve të Lordit Byron nga Greqia në Tepelenë. Libri është përkthyer edhe në gjuhën shqipe dhe mban titullin "Miq tek Ali Pasha". Në rezidencën e Aliut hynin e dilnin konsuj, gjeneralë dhe përfaqësues të vendeve të ndryshme nga Evropa. Vetë Napoleon Bonaparti i dërgoi atij si dhuratë një kuti duhani me pikturën e tij.
"Bajame e sherbet"
Lidhur me marrëdhëniet mes Ali Pashës dhe Lordit Byron, ka disa supozime, të cilat flasin se të dy ishin në mos homoseksualë, atëherë biseksualë. Në një letër dërguar nënës së tij, vetë Byroni lë për të kuptuar se raporti i tij me Aliun mund të ketë qenë edhe intim. Ai shkruan: "Të nesërmen më shpunë tek Ali Pasha. (...) Veziri më priti në një odë të madhe të shtruar me mermer; një shatërvan vijonte ujët në mes të saj, oda e shtruar rreth e rrotull me otomane të kuqërremtë. Më priti më këmbë, shenjë e një nderimi të madh nga një mysliman dhe më vuri të rri në shesh në krah të djathtë të tij. (...) Më tha se qe i bindur se isha prej oxhaku se kisha veshë të vegjël, flokë kaçurrela dhe duar të vogla të bardha, dhe u duk shumë-shumë i kënaqur nga pamja dhe paraqitja ime. Më tha ta kisha si baba sa të qëndroja në Turqi dhe se ai më quante si birin e tij. Dhe me të vërtetë më trajtoi si një foshnjë, më dërgonte bajame e sherbet, pemë e ëmbëlsira nga njëzet herë në ditë. M'u lut ta vizitoja dendur edhe natën kur kishte nge".
Byroni e përshkruan Ali Pashën me dashuri të madhe: "Naltësia e tij është gjashtëdhjetë vjeç, shumë i ngjallur dhe jo shtatmadh, por ka një fytyrë të hijshme, sy të larmë, dhe mjekrën të bardhë, shumë i pritshëm dhe sillet me atë farë sedër që më duket se është veti e të gjithë turqve. Por karakterin e vërtetë e ka fare të ndryshëm nga ç'duket në fytyrë. Është tiran pa shpirt, i ngarkuar me mizoritë më të tmerrshme, shumë trim dhe aq gjeneral i mirë, sa e quajnë Bonoparti muhamedan".
Koka në Stamboll
Rebelimi i Ali Pashë Tepelenës e zemëroi Sulltan Mahmutin e II. Në tetor të vitit 1820, para portave të Janinës u shfaq ushtria osmane, e cila kishte vendosur ta shfaroste luanin e barrikaduar në kështjellën e tij. Aliu u mbrojt për dy vjet radhazi prej sulmeve osmane, muret e kalasë së tij u bënë ballë gjyleve dhe topave. Por, në fund ai u dorëzua, sepse e hëngri një rrenë. Pas premtimit të Hurshit Pashës se do të falej, Aliu shkoi në një shtëpi në ishullin e liqenit të Janinës, në Shën Pandalejmon, për t'u takuar me një delegacion osman; kjo shtëpi mund të vizitohet edhe sot me anijet që bartin turistët nëpër liqenin e Janinës. Në vend të faljes, Aliut ia prenë kokën më 22 janar 1822 dhe Hurshit Pasha u ngut që atë ta dërgojë në Stamboll për t'ia prezantuar Sulltan Mahmutit të II, si dëshmi se "luani i Janinës" ishte vrarë. Këtë skenë e ka përjetësuar në një litografi piktori austriak Johann Nepomuk Geiger, i cili në shekullin e XIX ishte bërë i njohur në Evropë sidomos me vizatime të skenave erotike. Në Shën Pandalejmon, bashkë me Aliun u vranë edhe dy djemtë e tij, ndërsa gruaja e tij greke, Vasilika (Vasiliqia) u burgos dhe vdiq në vitin 1835.
Afera e Frosinës
Në literaturën greke dhe atë filohelene të Evropës Perëndimore, pranohet roli i Ali Pashës për çlirimin e Greqisë, ose së paku për zgjimin e ndjenjës kombëtare greke kundër pushtimit osman. Por, nga ana tjetër, Pasha i Janinës përshkruhet si njeri mizor, maniak seksual, i pamëshirshëm etj. Si shembull për mizorinë e tij përmendet rasti i Frosinës, një gruaje greke, e cila, ndonëse e martuar, mbante lidhje intime me të birin e Aliut, Miftarin. Në vitin 1801, Aliu kishte marrë vesh për këtë aferë dhe kishte urdhëruar që Frosina të mbytej me 17 gra të tjera. Kështu edhe u veprua.
Ushtarët e Ali Pashës i futën këto zonja në thasë dhe i hodhën në liqenin e Janinës. Derisa adhuruesit e Ali Pashës mendojnë se ai vetëm e kishte dënuar një grua që kishte shkelur kurorën, në baladat greke Frosinës i këndohet si heroinë kombëtare, kurse Kisha Ortodokse e ka shpallur martire të krishterë. Në folklorin grek, Frosina edhe sot është një ndër figurat qendrore. Studiuesja amerikane, Katherine E. Flemming, e cila është autore e librit "Bonaparti mysliman.
Diplomacia dhe orientalizmi në Greqinë e Ali Pashës", shkruan se historia e mbytjes së Frosinës kishte shërbyer nga shkrimtarët dhe historianët e kohës për të ushqyer paragjykimet tradicionale kundër pamjes dhe traditës orientaliste. Skena e fundosjes së Frosinës dhe shoqeve të saj në liqenin e Janinës është e prezantuar në shumë tablo, të cilat turistët mund t'i blejnë nëpër kioskat e shumta të qytetit. Pothuaj nuk ka banor të Janinës që nuk e di historinë e Ali Pashës, tregimet për trimërinë e tij, përrallat, këngët dhe legjendat janë bartur nga gjenerata në gjeneratë. Në xhaminë e Asllan Pashës, e cila është shndërruar në muze, gjendet një portret i Ali Pashës.
Autostrada Egnatia
Për të gjithë kureshtarët: të shkosh në Janinë tani është e lehtë. Pas shumë vitesh ndërtimi, sivjet mund të përdoret autostrada që lidh Gumenicën me Selanikun dhe vazhdon tutje deri në Kipi të prefekturës së Evrosit, në kufi me Turqinë.
Duke iu referuar rrugës antike Via Egnatia, autostrada e gjatë 670 kilometra ka marrë emrin Egnatia Odos. Është një projekt madhështor, me 350 hyrje-dalje, me 1650 ura me gjatësi të përgjithshme prej afër 40 kilometrash, me 76 tunele, me 43 mbikalime lumenjsh dhe me 11 mbikalime hekurudhore. Gjithë projekti ka kushtuar gati 6 miliardë euro; gjysmën e kësaj shume e ka mbuluar Bashkimi Evropian. Para ndërtimit të autostradës, udhëtimi me veturë nga Janina në Selanik zgjaste 5 deri në 6 orë. Tani nga rezidenca e Ali Pashës deri në Selanik, udhëtimi nuk zgjat më shumë se tri orë. Rruga nga Selaniku në Prishtinë mund të kalohet për 4 orë.
Angazhimi i disa institucioneve, pengesë për menaxhimin dhe mbikëqyrjen e respektimit të rregullave nga lokalet Shqetësimit të qytetarëve për nivelin...
Pacientët do të përballen me tarifa ekstreme në qendrat shëndetësore. Të pasiguruarit dhe ata që nuk zbatojnë referimin pagesë 100%...
Lajmet 05 Nëntor - Ora 16 -
data/05-11-2009
Lajmet 05 Nëntor - Ora 15 -
data/30-08-2008
Lajmet 05 Nëntor - Ora 14 -
data/30-08-2008© 1997-2008 SHEKULLI MEDIA GROUP - Rruga Ismail Qemali, Pallati Abissnet - Tirane, [Shqiperi] - Tel. 04 337 8200
© ZOTSOFT NETWORKS - Realizimi dhe programimi Fjodor Zotaj
Ali Pacha ne historine tone eshte hero po edhe hero i deshtuar:ai u perdor nga fuqite evropiane kunder turqive edhe ne fund keto evropiane vetem balte mbi te ka derdhur,duke e portraitizuar si nje brigand,gjakatar etj etj!
nj shprehe francezet thote kush me vra qeninthate kishte zgebje!Edhe per kete trim ashtuevropa e ka keqperfytyruar!sepse qellimet e tyre ishin grabitja e territoreve shqiptare per greket!Per kete shume investuan,bile edhe nje konsul 16 vjet na derguan n'ate kohe ne Janine!Po te kishte fitue ali Pacha i tepelenes,kufite e shqiperise do ishin midis grekise,edhe te gjithe udhetaret e asaj kohe,bashke me pouquevillin,na tregojne se kush ishin kufite e verteta te shqiperise etnike atehere!
Duhet qe shume te flasim per kete kohe se nga ajo kemi kete gjysme shqiperisot!
duhet qe padrejtesite te korrigjohen.Ne cdo aspekt.
Cfar shkrimi kot. Me gabime te tmerrshme drejtshkrimore.
Kur e paska quajtur Bajroni Ali pashen turk? Dhe bajroni ka folur per qendrimin e tij ne Shqiperi jo ne Turqi.
Mbi te gjitha nje shkrim me nje informacion qe mund ta jap edhe nje nxenes i klases te katert, vetem se ai do e shkruante me bukur dhe me sakte.
Po mire, 670 km kushtuan 6 miliarde euro... po tek ne per Durres-Kukes-Morine qe per 70 km kostua shkon ne 1 miliarde e gjysem? I bie qe kemi shpenzuar ne teresi minimumin 2 here me shume se sa duhej...
Shume informativ dhe rikujtues, me nje fjale shkrim fantastik...
Ali pasha nuk ishte asgje tjeter vetem diktator i rradhes. Hyn ne te njejten linje si gjithe te tjeret si vete sulltanet, berishat, hoxhat, hitleret, stalinet. Njerez qe mbrojne interesat e tyre duke sakrifikuar interesat e popullit qe duhet te perfaqesojne.
Historia shqiptare eshte e mbushur me te tille njerez dhe gjithmone do te kete te tille. Fati i ndyre qe nuk kane te njejtin fat te Ali pashes, ali pashat e kohes se sotme.
Jam shume dakort qe eshte shkrim ngeles! Gabime trashanike historike, dhe komplet foshnjore njehere!! Ore mos e ke patur gje perralle per bebe kopshti ti ate se na shkrive fare!
Sa per krahasimet midis ndertimit te rruges Egnatia dhe nje rruge dhie Rresheni Kalimash jane te sakta, dhe nga krahasimi te vjen te vesh duart ne koke!
Por une do te doja qe keto (punet e investimeve)te botoheshin dhe ne gjuhe te huaj, qe te marre vesh dhe bota sa mire behen punet ne Shiftari!!
Pse mos valle deshe ti qe t'i kthehet shqiperia Greqise ne forme protektorati e me pas ta shkruajme historine ne favor te grekomaneve dhe ta shpallim Pashan tradhetar. Pikesepari nuk mundet te krahasohet Berisha me Ali pashen sikurse nuk munde te krahasohen disa kriminel e dikatore te njohur si rasti i Hitlerit apo Stalinit.
Por me sa duket i ke dhene komentit tend nje konotacion politik, dhe len te supozojme se je ndonje socialist i flaket apo nje grekomadh qe duhet te kesh fatin e njejt si prifti qe e vrau Dhaskal Todrin.
Puna eshte se me qenie si puna jote o Agron qe na ditkerke dhe historine e Dhaskal Todrit, sa hyn ne nje debat apo kundershti idesh, e keni mendjen te vrasja!!
Direkt, sa degjoni nje te thote nje mendim tjeter ju beni gati hanxharin, dhe te dilni ne pabesi!!
E kam thene dhe do ta them, sa kohe qe Shqiperia te kete kete tumorr (ju) te lig, nuk ka shpetim, dhe e keqja eshte se pas metastazes se pare, Sali Berishes, metastazat e tjera jane shperndare me shume shpejtesi !
Kushedi se c'do thone per diktatorin Enver Hoxha dhe zevendesit e tij si Sali Berisha e Fatos Nano pas shume kohesh.
Per Enverin, te pakten bota e mori vesh se kush jemi(te mire apo te keqinj). dhe nuk linim te huaj te vinin apo vendas te dilnin.
Per Saliun, kushdo mund te vije ne shqiperi dhe asnje te dale se bota na ka rrethuar tani.Por edhe krenaria si komb po na iken se nuk na ka mbetur me gje qe te mburremi.
Per Fatosin, pervec te tjerave, mori ca deshi, dhe rri si ne heshtje(skile).Jo si Saliu trim qe vazhdon te zhvase dhe prape ri e tregon se nuk kemi ca ti bejme dhe se do vazhdoje te zhvase.
Mjere ne!
Shkrimi kerkon nepermjet nje pasqyre turistike te beje edhe nje pershkrim historik, qe eshte tejet i cunguar dhe siperfaqesor.
Ne fund fare kerkimin per te gjetur Rr. "Egnatia" nga Igumenica drejt Thesalonikit qe eshte edhe nje shkarravine tjeter historike. Me kete rast, kur permend koston e rruges, harron te shkruaje qe u deshen 16 vjet per ta ndertuar, (dhe nuk eshte autostrade) dhe e cila ia rriti koston 2 here kesaj rruge.
Me vjen keq qe gazeta shkruan te tilla shkrime reklamuese te turizmit grek por me pseudohistori ose legjenda.
agron,
nuk jam as demokrat as socialist sic i quan ti komunistet e meparshem. Nuk jam as grek as serb, por nuk jam as turko-shqiptar. Une nuk e di sa e di ti historine e asaj qe ti quan sot shqiperi. Nuk me behet vone as per historine greke, as faktin qe greket e bejne pashen tradhetar e as faktin qe greket kane manipuluar nje histori te tere. Te gjitha diktatoret kane nje qellim dhe udhehiqen nga urrejtja per popuj, per klasa, dhe nga deshira per fuqi absolute te cilen edhe pasha e kerkonte nga sulltani.
Dhe mjaft perdore filmat si realitet, nuk jam as vicioz as naiv qe te me genjesh me filmat e tu. As per ate kishen e as per xhamine nuk me pelcet asgje. E di mire se si kane filluar e qe nuk jane asgje tjeter vec menyra te tjera kontrolli tek populli kunder lirise. Heronjte e shqiperise gjithmone kane qene heronj tragjike qe nuk e kuptojne evolimin dhe diplomacine me njefare perjashtimi per Skenderbeun e prandaj une ali pashen e fut ne rangun e diktatoreve, pasi sakrifikoi mijera njerez vetem se kerkonte te ishte sundimtar me mbeshtetje te fuqive te tjera te huaja qe kishin interesat e tyre ne zemer e jo te popullit te ali pashes. E ky lloj sundimtari mbase eshte hero per ty, per mua eshte diktator. Kohet sjellin rethana te tjera por idete e njerezve nuk ndryshojne, dhe pasha,zogu, hoxha, berisha i perkasin nje linje. Pasha kishte prapa francezet, zogu kishte prapa italianet, hoxha kishte ruset, berishat dhe nanot kane prapa serbet dhe nje me keq: injorancen e shqiptareve dhe krimin.
E sa per shqiperine te kthehet greqise, shqiperia apo sic eshte quajtur me pare arberia, iliria, nuk kane qene kurre pjese e greqise pasi kane ekzistuar perpara grekeve prandaj dhe ajo historia jote eshte po aq e sajuar sa dhe ajo greke. Eshte thjesht nje propagande shqiptare, kunderpergjigje ndaj asaj greke e serbe per te krijuar nje komb arian e idealist sic e donte enver hoxha.
Une mendoje se historia e Ali Pashe Tepelenes eshte e njohur nga te gjithe Shqipetaret dhe dihet kush ishte Ali Pasha Tepelena despot fanatik dhe i pameshirshem i kundershtareve te tij,luftoj deri ne fund hordhit Turke kjo eshte dhe merita e tije.
Kurse per vleresimin qe bene Z.Eno duke e krahasuar Ali Pashen me Berishen kjo eshte nje fantazi prej diletanti i Z.Eno i cili aq e ka arsyen e mendimit dhe komenton nje dicka qe nuk tingellon mire dhe nuk i pershtatet historise.Ali Pasha eshte tjeter figure qe Eno dereziu e krahason me Berishen.Le t'ja leme historise Ali Pashen Tepelenen ketu dhe 220 vjet perpara.Sabri Godua eshte historiani i Ali Pashes le te degjojme mendimin e tije.
Te gjita te gjita po ku e more fjalen shiftari.
Ata si te mesuan ate fjal kan me ta ngrene koke nji dit or i pa komb.
zoteria 420, une nuk po bej paralelizem mes berishes dhe ali pashes dhe as nuk ishte objektivi im. Linjen idealogjike mos e ngaterro me paralelizem. Dhe nuk eshte vetem berishes qe i pelqen pushteti absolut por ka patur dhe te tjere shqiperia, vetem menyrat si e kane arritur kane qene te ndryshme. kjo ishte pika e lidhjes qe bera une, dhe nuk ishte aspak parelelizem.
Sa per historine, historine e shqiperise te huajt e dine me mire sec e dine shqiptaret qe jane prallisur me idealet qe i sherbenin kohes duke mbeshtetur nje histori propagandike e jo reale.
Sa per Eno-n e APOKALYPSIS qe tashme e dime qe jane pjelle komuniste laboratorike te prodhimit rus.
Sali Berisha nuk krasohet me asnje udheheqesit e meparshem, ai eshte legjenda dhe heroi i gjalle i kombit shqiptar. Megjithese une nuk e simpatizoj shekullin per shkrimet e saj te majta dhe aniqeveritare, ne kete rast sjell nje artikull te domosdoshem per historine e shqiptareve pa c'ka nuk eshte i plote prape se prape domethenes eshte.
Zgjedhjet mbaruan tani, dhe keshtu u ri besua partia demokratike me udheheqesin e saj historik ne krye dhe per kater vjet te tjera e keshtu do te vijoje dhe ne zgjedhje te ardhshme.
Sa per shekullin do te ishte me mire te sillte keshtu shkrimesh historike e me shume shkrie per punen qe behet ne shqiperi se sa te merret vetem me historiar te Dritan Dajteve se c'fare bejne etj.
Si nga hera s'besoj se shkrimi im te botohet ose te pakten te censurohet per llogari te gazets si ne kohen e enverit por te pakten administratori i komenteve do ta lexoje.
Ali Pasha vrau shume shqiptare, shume me teper se c'vrane vete turqit. Ai u tregua shume mizor sidomos me ortodoksit shqiptare te Sulit. Futi perfundimisht percarjen fetare midis shqitareve myslimane e ortodoks duke i hedhur keta te fundit perfundimsiht ne krahun e grekerve...nderkohe ky vete e mbante mire me greket dhe ishte gati te kthehej i krishtere grek qe te dilte ne krye te revolucionit grek per hir pushtetit e interesave te tij personale. Te gjithe keta kane qene satrape plehra, si ky, si Muhamet Aliu i Egjyptit qe nuk i hodhen njehere syte nga vendi i tyre. Kujtoni bemat e tij para se te mburreni per Ali Gjakatarin e shqiptareve !!!
PO mire o zotrote une qenkam nacionalist dhe i pa tru. Munde te jem edhe dakord po sepaku Shqiperine nuk e quaj Shiftari si e quan ti qe na qenke mendje ndritur e filozof i pashoq. Ti mundohesh ti futesh grekut aty nga i hedh ai mbeturinat e barkut mirepo greku prap nuk te do dhe prap te rraf neper kafene dhe te poshterson para turistave te huaj dhe ti prap e don dhe behesh gati ta shash Pashen dhe gjithe te tjeret. Puna jote eshte si puna jevgut i don te gjithe po ate askush nuk e don.
ooo eennoooo. po na te kemi o derezi.po te pyes a e ke lexuar historine e ali pashes ose te pakten lexoje me vemendje kete shkrim te vogel dhe pastaj bej komente.Qe te kerkosh te bashkosh trevat shqiptare dhe shkeputien nga Turqia dhe te formonte shtetin e ri Shqiptar,ky per ty qenka diktator.Megjithese ke lindur ne kohet moderne por mendjen e ke 250 vjet mbrapa OOO ENOOO.Kur ALI PASHA kerkoi bashkimin e pashalleqeve,te Shkodres dhe te Ohrit,per te fomuar shtetin Shqiptar,ata ishin ne nje mendje mr ty oo eennooo,nuk donin shkeputjen nga Turqia.Shyqyr qe nuk linde para 100 vjeteve se do ndaloje dhe ISMAIL QEMALIN per te formuar shtetin Shqiptar.Edhe greket qe ju i dini se si jane mardheniet tona nder shekuj me ta,e vleresojne figuren e ALI PASHES ne revolucionin grek,sic e quajne ata,qe ALIU filloi luften per shkeputjen nga Turqia dhe perfituan greket sepse ne krye te pashalleqeve Shqiptare ishin EENNOOOT me shoke
Ndryshimi mes Ali pashes dhe Berishes esht se Ali pasha drit i past shpirti solli kufijt e shqiperis der ne mes te greqis dhe greket ishin sherbetoret e shqiptarve kurse sala solli grekun deri ne karaburun dhe shqiptaret po i ben sherbetor te grekut. Pa harruar faslliqin deri ne Durres.
Pershendetje
oi akoma lufte psikologjike me greket ne.
or popull, qellimi i jeteses se shqiptarit nuk eshte te kete sherbetor greket, prandaj hiqini nga mendja keto idiotesira. Ndersa helenet u dhane perendimit kulturen dhe artin po ashtu dhe ilirise, Iliret (me te cilet lidhen nje pjese e shqiptareve te sotem jo dobic osmanesh e serbesh apo grekesh) u dhane ushtarak perandor e papater. Historia eshte si nje rreth, njehere del njeri civilizim lart, njehere del tjetri, po boll se late nam me keto urrejtje. Puna eshte, cfare i jep shqiptari i sotem vendit te vet dhe botes? Pastaj pyetni vete ata shqiptaret e greqise nese duan te vijne ne shqiperi e te jetojne e te shohim, u ka ngelur mendja kufij, kufij, ketej doni te hyni ne europe e te mos keni kufij. Epo tani vendosni, o europe e pa kufij, o izolim dhe mbani laft flamurin per lufte per kufij.
maloku, sipas teorise tende, dhe hitleri, dhe stalini, dhe napoleoni, dhe Franko, na dalin shpirt ndritur, prandaj jo kaq naiv me emrat historik. Nuk eshte kollaj te injorosh mijera NJEREZ te vrare e te djegur qofte shqiptar qofte greke per te ngritur larte nje figure historike. Duhet bere kujdes me historine, se me keto mend tuaja pasardhesit tuaj do ta mendojne nanon dhe salen, mesiat e shqiperise, pavaresisht se kane vjedhur, ndjekur nga vendi po ashtu si enveri i perndiqte neper kampe mijera te tjere, dhe vrare sa nuk numerohen me ndac me plumba ndac neper dete.
prandaj, bej kujdes me historine. Po te ishin kaq te ndyre greket e kaq patriote sa dilni ca nga ju shqiptaret nuk do kishte sot mijera qe marrin asistence dhe pension greke sepse shteti shqiptar nuk ka breke ti veshi popullit se nuk e lene mercedesat dhe pushimet e zyrtareve te kete mendjen per popullin. Vendi i personit eshte ai qe i lejon te jetoi me nder si njeri e jo si kafshe.
Nuk dua te shkruaj asnje rresht,pervecse dua te falenderoj shume malesorin , ku me tre reshta e gjysem i ka vene piken gjithe ketij dikutimi dhe komenti. Selam Labi
Ali Pash Tepelena -Lulja e pare e Albanizmit-.
Shum studjues te huaj jane perpjekur ta destroin figuren e shqiptarit Ali Pash Tepelena, por te shohesh vete shqiptaret qe e portretizoin shqiptarin e tyre si nje “satrap” eshte e pa falshme, eshte e turpeshme.
Ali Pasha ishte nje shqiptar i madh qe beri gjithcka per vendin e tij. Ali Pasha i tregoi botes mbare se matan Adriatikut dhe Jonit qendron nje popull trim, i beses, fisnik dhe bujar. Shqiptari Ali Pash Tepelena me qendresen e tij kunder pushtuesve shekullor Otomane, ishte i pari gjeni qe i vuri kazmen kalbesires otomane. Zgjoi nga gjumi nenshtrimit popujt ballkanike, ju kujtoi atyre se liria ishte shume prane. Jeta dhe talenti i shqiptarit Ali Pash Tepelena i nxori shqiptaret nga haresa e perjeteshme, duke u dhene atyre rrolin me te rendesishem ne historin e Evropes Lindore.
Per me shume se 20 vjete, Ali Pash Tepelena dhe Janina e tij u bene epiqendra e kurriozitetit Evropiane. Epiri shqipetar ishte kthyer ne nje vende egzotik kurioz qe po terhiqte vemendjen e Europes. Perandore, Lorde, Shkrimtar me emer, Gjenerale, Kapiten, Ambasadore, Studjues, e shume udhetare te huaj, filluan te flisnin e shkruanin per kete fenomen te ri shqiptar qe po bente emer dhe po perhapej gjithandeje. Lordet britanike Byron dhe Nelson, danezi Peter Oluf Bronsted, francezi M. Pougueville, Colonel Martin Leak’s, Thomas Gordon e te tjere, morren rrugen per te vizituar e njofur nga afer njeriun me romantik te kohes “Bonopartin Musliman”.
Talenti i shqiptarit Ali Pash Tepelena nuk mund te rinte pa rene ne syte e Parandorit me te fuqishem te kohes Napolon Bonopartit.
-“Napolon Bonoparti si shenje respekti per Ali Pashen i dergoi atij si dhurate nje cift luanesh”.
-“Dhurata tjeter e dyte qe ju be Ali Pashes nga Perandori me i fuqishem i koherave, ishte dhe nje kuti duhani e zbukuruar me xhevahire ku ne kapak kishte portretin e Aliut. Sic shprehet Lordi Byron, “Aliut nuk para i pelqente shume kjo dhurate e cmuar, portreti mbi kapak nuk para i shembellente shume atij”.
Perandori qe nenshtroi gjithe Europen dhe arriti deri ne Moske, kerkonte miqesine e shqiptarit Ali
Pash Tepelenes.
Shkrimtari me fame botrore Viktor Hugo ne vitin 1820 e quajti Ali Pashen:
-“I vetmi kollos dhe gjeni qe mund te barrazohet me Napolon Bonopartin” dhe vashdon me tutje duke dhene krahasimin me brilante per keta dy kollose:
-“Ali Pasha ecen perkrah Napolonit, si Tigri ne krahe te Luanit”.
Shkrimtari tjeter me fame boterore i madhi Alenksander Dumas, hodhi ne librin e tij te famshem “The Count of Monte Cristo,” pjese nga jeta e Ali Pash Tepelenes. Po ashtu, ai ka shkruajtur edhe per jeten e Vezirit te Janines ne novelen e tij “Ali Pacha” .
William Plomer ne librin e tij “ The Diamond of Janina” shprehet:
-“Ne qofte se Ali Pasha do te jetonte ne kohen e Shekspirit, atehere jame i sigurte se ky poet i madhe qe terhiqej gjithmone nga jeta interesante e njerzve te medhenje, do te mahnitej nga jeta e Ali Pashes”.
Sic e shikojme, Ali Pasha dhe pushteti i tij ne Epirin shqiptar kishte terhequr vemendjen e Evropes. Nen sundimin e Pashait te Janines, kjo pjese e Evropes Lindore qe dikur gelonte nga hajdutet dhe bandat e shumta te kusareve, tani ishte kthyer ne nje vend te sigurt ku cdo udhetar mund te udhetonte i qete pa friken se mund te plackitej. Epiri shqiptar ku sundonte “His Highness” Ali Pashe Tepelena me shqiptaret e tij, ishte kthyer ne nje vend ekzotik, nje vende ku studjuesit e huaj shihnin ne portretin e cdo shqiptari gjurmet historike te se kaluares se lavdishme te epirotit te famshem.
-“I dua shqiptaret” shprehej Lord Byron ne letren qe i dergonte nenes se tij.
“Ne nje gare konteksi bukurie, shqiptaret do te ishin raca me e bukur ne bote” shprehet ai per paraqitjen e shqiptarve.
-“Malet dhe veshja e tyre qe eshte nga me te shkelqyerat, me kujtone veshjet dhe malet e larta te Skocis”.
Lord Byron ngeli i mahnitur jo vetem nga karrakteri, bukuria, trimeria dhe veshja shqiptare, por edhe nga bujaria e tyre tradicionale. Ja se si shprehet ai per pritjen qe i beri Ali Pasha:
- “Ai me priti me komplimete te shkelqyera dhe me uli prane tij ne krahun e djathte. Ai me tha ta konsideroja ate si baban e tij per sa kohe qe do te qendroja ne ato territore. Ai tregoi per mua kujdesin me te madhe, njesoj si per nje femije, me qerasi me lemonade, sherbet, fruta, embelsira, per 20 here ne dite”
Por me kete bujari Byroni u prit edhe nga shqiptaret e thjeshte.
-“Nje kryetar fisi shqiptar, qe me mbajti dhe strehoi ne shtepine e tij mua dhe shoqeruesit e mi, nuk pranoi asnje leke. Kur une kerkova ta paguaja ai mu pergjigje: -Une deshiroje qe ti te me duash, jo te me paguash-.”
Keto mbresa te shkelqyera nga tradita dhe bujaria hyjnore e shqiptarve, ne sot mund ti gjejme ne letren qe Lord Byron ja dergonte nenes se tij : “Poems of Georg Gordon. ..Tu his Madher! Preveza, November12, 1809,” shkrime te permbledhura nga Horace Geegory.
Figura madhore e Ali Pash Tepelenes dhe shqiptarve te tij, la mbresa dhe tek Danezi Peter Oluf Bronsted qe vizitoi territorin Shqiptar te Epirit rreth viteve1809-1813. Ne kujtimet e tij ai shprehet:
-“Ali Pasha eshte figura me e rendesishme ne Juge-Lindje te Europes, me nje ifluence te jashtezakonshme ne gjithe Greqine.”
-“Ali Pasha ishte shkaktari i revoltes greke kunder Sulltanit dhe sherbeu si nje kalatizator nxites per luften greke per Indipendence.”
-“Ali Pasha si nje talent i dale nga kjo rrace burrash, per gjysem shekulli e ktheu vendin e tij nga nje vende hajdutesh ne nje vende luftetaresh, qe me trimerite e tyre luajten nje role te rendesishme jo vetem ne historin e Europes, Turqise, por trimerite e tyre rane ne sy deri ne Lindjen e Mesme, si ne Siri, Egjypt dhe rrotull botes”.
Dhe te gjithe kete dukuri te re shqiptare qe morri dhene dhe u perhap gjithandej botes, ai ja dedikon zgjuarsise dhe largpamesise se shqiptarit Ali Pash Tepelenes.
-“Ali Pash Tepelena eshte modeli me i perkryer i shqiptarit tipik ne gjithe koherat, -Lulja e pare e Albanizmit-”
Shprehe konkluzionin e tij perfundimtar, danezi Peter Oluf Brondsted.
Sikur Ali Pasha te ishte nje i krishter i mire, sot bota mbare do te ishte mbushur me libra te tera per heroizmat e tij. Por fatkeqesishte, dogma obskuratiste fetare qe tek disa ishte kthyer ne identitet, u perpoqen ta cvleresonin fisnikerine e ketij shqiptari te madh. Megjithate, ata nuk ariten dote ti ulnin vlerat fisnike te shqiptarve. Heroi imagjinar Robin-Hudi anglez qe lindi si nje hajdut dhe vdiq si nje i tille, vetem se qe nje i krishtere, sot nderohet nga bota si nje hero. Kurse figuren e shqiptarit Ali Pash Tepelena, heroit te shqiptarve qe e filloi karieren e tij si nje kacak e u lartesua si nje strateg i barabarte perbri Napoleonit, vetem se nuk qe nje i krishtere, ata jane munduar qe ta potretizoin Aliun si nje perbindesh. Kjo kontradite qe shifet tek te gjithe biografet e Ali Pashes i ka rrenjet ne mllefet e tyre fetare, qe duam apo s’duam ne, ne ato vite bente dallimin mes popujve te ndryshem. Per mua si shqiptare, po ta krahasoj shqiptarin tim Ali Pash Tepelenen me “heroin” hajdut Robin Hudin e anglezeve, midis tyre do te shifja nje kontrast te madh; njesoj sikur te krahasosh e barazosh –Shqiponjen tone me Sorren angleze-.
-------------------------------------------------------------------------
Informacioni i mbledhur:
1) “Poems of Georg Gordon. ..Tu his Madher! Preveza, November12, 1809,” by Horace Geegory
2)”The Diamond of Janina, Ali Pasha”, by William Plomer.
3)”Interviews With Ali Pacha” by Jacob Isager
Nga Arber Thesproti.
PO TI MORE ZOTERI NE CILEN GJUHE E KE SHKRUAR KETE KOMENT, SE NUK PO MERRET VESH?
ME MIRE MOS PYET FARE SE SA TE BESH NJE PYETJE TE PA VEND.
PERSHENDETJE NGA LARGSHTEPISE@HOTMAIL.COM
Ali Pashe Tepelena,nuk ka kene shqiptar me origjine ,por turk i zi prej Anadolli.
Nji satrap,kriminel,hajdut,mashtrues qe nuk ka asgja prej natyres se shqiptarit.
Ali Tepelena vrau njerz te pafajshem gra dhe femije, zhduku nga faqja e dheut fshatna te tana ne krahinat heroike te Himares dhe te Sulit .
Shume vite perpara ,e gjithe krahina qe sot thirret Laberi u quente Himare dhe populli i saj himariote,qe ishte nji popull trim i beses dhe luftetar.E gjithe krahina kishte marre pjese ne luftnat e Gjergj Kastriotit .
Edhe mbas pushtimit turk ,kjo krahine i qendroi besnike idealit te Lirise dhe besimit katolik (te ritit lindor )deri ne kohen e Ali Pashait.
Me ardhjen e pashait ne Janine gjaja e pare qe bani ishte lufta e hapun ndaj dy krahinave nder ma te fuqishmet ne Shqipni e qe ishin Suli dhe Himara,te cilat ruenin Lirine e fitueme dhe besimin katolik(lindor), pra ishin nen juridiksionin e Kishes Romane.
Himariotet(pra e gjithe krahina e sotme e Laberise)lidhen Besen(BENE) mos me iu nenshtrue pashait turk dhe mos me ndrrue besim.
Dhuna qe ushtroi ky satrap,ky kriminel ishte aq e madhe sa asht e papershkrueshme .Me mijra femije,gra u vrane u hodhen nga malet ne det,u ba nji kasaphane e vertete,lufta ishte e pabarabarte,tue mbrrite puna deri ne kufijte e mbijeteses dhe zhdukjes biologjike te rraces njerzore.Prej kesaj dhune te pa pame ndonjihere ,njerzit u thyen dhe shume prej tyne u dorezuen,pra iu nenshtruen pashait turk te Janines.
Ne ate kohe per te dorzuemt dhe ato qe ndrruen fene i thonin "la bene filani,la bene filan fshat etj"Keshtu njerzit qe iu nenshtrojshin pashait u therritshin ai qe la ben, e ma vone LABE-LAB e kur pothuejse e gjithe krahina u nenshtrue u thirr LABERI .Pjesa ma skajore e krahines u reduktue ne ate qe sot asht nji fshat e quhet Himare,e i gjithe bregdeti ne ate kohe nga katolik lindor ose katolik te ritit ortodoks hoqen dore nga lidhja me Papatin dhe iu bashkangjiten me dhune kishes ortodokse te Kostandinopojes.Per kete flasin emnat e shume fshatnave ne Laberine e sotme si Lekdushaj,Regjine etj etj si dhe emnat e shume njerzve qe vene ne ate zone edhe sot si Gjoleke,Shane,Gjinushi etjqe jane vetem emna te ritit katolik.
Shume e habitshme,ky kriminel,ky vrases,ne vendin tone nderohet e shume duen me e krahasue me Gjergj Kastriotin.Kjo asht nji faqe e zeze e jona qe pushtuesit i ngreme memorial.
I madhi i letrave shqipe Ismail Kadare ka thane:"Ai popull qe i ngre monument pushtuesit nuk e meriton LIRINE".
Sot ka ardhe koha me lexue drejte historine dhe me reflektue,tash dhuna ka ike ,turku nuk asht ma,na pse i qendrojme asaj qe me dhune e vendosi pushtuesi?
Nje mendim personal ketu. Me sa di une nga historia e pranuar pergjithesisht si e sakte nga shumica e shqiptareve, Suliotet me ne krye Marko Bocarin, te cilet qene elita luftarake e Camerise, i nenshtroi me lufte Ali pasha. Po te mos kishte ndodhur kjo mbase nuk do kishte vajtur sic ka vajtur historia e vellezerve tane Came. Sa per nje koment te mesiperm qe thoshte se Ali pasha e coi kufirin deri ne Arte te Greqise, po i them se Ali pasha ishte vasal i Sulltanit dhe Sulltani nuk i ndryshoi kufijte e Shqiperise me Greqine pasi te gjitha i kishte nen kontroll. Pra kufiri qe iu la Ali pashes qe kufiri origjinal i tokave shqiptare ne Greqi( ne Greqine e sotme flasim) Ali pasha nuk punoi per Shqiperine por vetem per interesa personale me deshiren per tu bere dhe ai nje dite si Skenderbeu. Ashtu e jetoi jeten me intriga dhe arriti qe ata qe duhet ti qendronin me besnike e tradhtuan. Po nuk i thone kot, beme baba te te ngjaj. Me respekte, Toni.
Lutem Moderatoreve te na i botojne mendimet qe shprehim. Flm.
O Gjon BOLLANO,po ti je nga HIMARA apo nga SHkodra qe e dike historin kaq bukur se keshtu sic po flet po me kujton ate BOLLANON e HIMARES qe kerkon ta beje HIMAREN Greke.Sa per te madhin e letrave shqipe ISMAIL KADAREN,po te te kujtoj se c'thote per ALI PASHEN KOKA NE STAMBOLL,TRUPI NE JANINE,SE NJE VARR I VETEM S'TA NXE DOT LAVDINE,SHKO OR GJON BOLLANO LEXO HISTORINE.
Nqs eshte emri yt i vertete ky me vjen keq per ty.Po ti pse nuk shkon me punu me Yllin(Pangon)se mund te zesh ndonje vend ne histori
Po hajduti Robin Hood u vidhte te pasurve per tua dhene te varferve.Si mund te vihet shenja e barazimit midis R.Hood dhe Ali pashes,,a e din se cfare do te thote pashe apo flet ne tym zotnia jote??Ali Pasha ka patjeter vend ne histori,por jo si burre i madh i kombit shqiptar ai ka vend ne histori si gjakatar dhe egoist per pushtetin i cili per te realizuar qellimet e tij nuk merrte parasysh asgja.
Ali Pashai duhet analizuar pa fryme nacionaliste. Ne momentin qe e shikon nga ky veshtrim humbet edhe vertetesia dhe kalon ne delirin e madheshtise ose peruljes se roberise per tjetrin. Nacionalizmi dhe ideja e shteteve kombe lindi mbas gjysmes se dyte te shek.19, pra kishte nje gjysem shekulli qe kishte vdekur Pashai.
Ne fillim indipendenca mori tendenca dhe mbeshtetje fetare (si ne rastin e Greqise) dhe me pas ne ate te gjuhefoljes dhe tradites se kombeve. Ne fillime te shek. 20 ndarja nacionale mori theks, aq sa u deshen dy luftra boterore, e akoma nuk jane zgjidheur edhe sot.
Ali Tepelena ishet nje feudal i perandorise otomane ku detyrimisht ushtronte ligjin dhe perkonte me frymen e perandorise. Kjo sa per kohen me te gjate te sundimit te tij, ku me ndihmen edhe te Portes se Larte arriti te vendoste pushtetin mbi pashalleqet e tjera shqiptare dhe zona te administruara ne menyre indipendente prej feudeve dhe kapedaneve, shqiptare dhe greke. Ai edhe ne rastet e dredhive ose martesave ka patur nje aprovim te heshtur, ose te qarte, prej Portes se Larte.
Kalimi ne nje ide te tij, per te krijuar nje pashallek gjysem indipendet, dhe me pas me tendence shkeputje, (kete zgjidhje gjysem indipendente Perandoria e lejonte per pashalleqet periferike te cilat kerkonin shume mund te administroheshin prej saj) i lindi ne kohen kur filloi lufta Ruso-Turke dhe me tej Ruso-France Bonapartiste. Kjo ndodhi ne vitet e fundit te pashallekut te tij.
Pjesa tjeter e diplomacise me fuqite e medha eshte nje zotesi e tij, por gjithmone pa prekur interesat e Sulltanit. Ne momentin kur ai filloi te kishte interesa ne kundershtim me perandorine, ajo brenda dy vjetesh e eliminoi.
Krahasimi me Skenderbeun eshte nje lajthitje. Ai kishte indipendence te plote, kontradikta themeltare me pasoje luftra 25 vjecare, si dhe ndihma konkrete prej Vatikanit dhe Mbr Napolit e Hungarise nen frymen e kristianizmit dhe mos espansionit osman.
Historia eshte kokeforte dhe ata qe duan ti japin konotacion legjende i kalon ne kuadrin e librave me perralla.
Ua ua ua ua e pabesushme!! Vetem malokeria mund te verbohet ne kete menyre e te quaje legjendar nje plehre te vertete!! Njesoj sic e bene me Haxhi Qamilin e te tjere te tjere turkoshake qe donin te mbanin prapambetjen ne Shqiperi!
Interesant ky informacion,sepse dhe mua sinqerisht gjithmone me kane bere pershtypje emrat dhe mbiemrat e asaj zone qe ne fakt ngjajne shume me ato te veriut.
Bile dhe nga sjellja sociale me jane dukur te tille ...
Labi ti mos merr flake si pushke jevgu, po lexo dhe njehere c'te thone, dhe lere Kakarene se ai eshte nje faqe tjeter shume e diskutushme per Shqiperine he xhan!
Agron qe e ke mendjen shume shume te vockel qe te ulem e te replikoj me ty!
Ke pare ndonjehere ndonje Luan te luftoje me nje mi arash?
C'te te them me teper une ty o i shkrete!
Ne mungese te cdo shprese realiteti, po iu kthehemi historise me pasion si ne kohen e Dulles e secili nga ne ekzaltohet nga bemat dhe trimerite qe te tjeret i kane bere vetem dhe vetem per emrin dhe etjen e tyre per pushtet.
Besoj se duhet te kalojne 1000 vjet qe shqiptaret te ndergjegjesohen aq sa historine ta shohin e ta studiojne jo bardh e zi por e para ne lidhje me kohen kur ka ndodhur, situatat dhe gjendja politike sociale, bile dhe mendore e shendetesore e gjithe botes ose te pakten gjeografise perreth.
Ali Pashai eshten je figure e nderlikuar, trim por dhe gjakatar, ok mbase u be shkak qe te degjohej si shqiptar, po ja qe duhet ta pranojme qe ai futi percarjen fetare mes shqiptareve, eshte e vertete qe shtypi me gjak shqiptaret e krishtere etj.etj.
Dhe mos m'u tregoni kaq sylesher qe jo po na e ka nderuar Napoleoni e leshi preshi se kane qene te gjitha interesa politike apo strategjike mund te thuhet per atehere.
My God, po te pakten ato perrallat me mbret te sillnit ndermend, dhe do arrinit te kishit kaq koncept, qe cdo lavde mes tyre behej per strategji e jo se iu hapej barku njerit apo tjetrit per madheshtine e tjetrit!!
Shikoni kur te me turreni po t'iu them qe sipas kohes qe jetohej, eshte e vertete qe Ali yne trim e shqiponje, ishte heteroseksual, dhe cdo njeri te bukur qe shikonte, femer a mashkull donte ta kishte njehere per vete!!
Une s'mund te jem kaq sylesh, sa te ulem e te lexoj per Ali Pashen qe na qenkesh nje hajdut i paskrupullt, qe mblodhi te gjithe kleftet (kshu quheshin kacaket atehere) e beri me ta nje cete, dhe qe ne cdo hap te jetes se tij perdori nje pabesi te pabesueshme dhe normale qe po ne pabesi do t'i hahej koka, e ta marr Ali Pashane e ta bej idhull te virtyteve e te vlerave shqiptare.
Eh duhet shume kohe te shkruaj e debatoj se c'mendoj, por nje gje shikoj ama, qe shqiptaret, figurat me te demshme te saj te historise, i ka ngritur ne qiell. Prandaj vete ka ngelur dhe do ngelet ne Hell!!
O Lab i nderuar,lexoje kjarte cka kam shkrue.
Himariotet(pra e gjithe Laberia e sotme) ishin dhe jane SHQIPTARE .Edhe ato qe jetojne sot ne HIMAREN e reduktuar ne fshat po ashtu jane te gjithe SHQIPTARE, e une nuk kam shkrue kund se ato jane greke.Himariotet e vjeter te cilet prej dhunes se tejskajshme te ushtrueme prej kriminelit Ali Pasha u konvertuen ,e sot ato thirren leber e krahina e tyne ne Laberi .Lexoje HISTORINE e ajo ty ka me te kallxue te verteten.
E po qe se nuk lexon pyet kush ka kene Zenel Gjoleka i Laberise, e pse ai e kishte mbiemnin GJON LEKA.
Me permende Kadarene,pyete ate cka ka kene dhe prej ka rrjedh familja e tij.
A ke lexue shtypin o Lab per familjen e Enver Hoxhes(po ta kujtoj kete emen per te cilin ju e keni ba dikur gjoksin grope)a e din se te paret e tij rrjedhin prej familjes KOL GJONI?
O Lab, zbuloje te verteten se aty ke me gjete vetveten.
Apokalipso, nuk ngrihet megallohelenizmi duke share shqiptarizmen. Me tolerant dhe objektiv njekohesisht vellai. Greket dhe shqiptaret i kane patur si fatkeqesite edhe te mirat se bashku. Dasia ne mendimin tend vjen pasi, ose ti duhet te marresh ushqimin e perditshem atje, ose prinderit ta kane ngulur iden dhe ta kane transformuar ne megallohelene. Problemi yt.
Pashai i Janines nuk beri dasi (i caparosi) ndermjet te krishtereve por ndermjet te gjithe fiseve te medha myslimane dhe krishtere, pa dallim. Ai ishte gjakatar sa dhe gjithe pashallaret e veziret e tjere qe kane qene me origjine shqiptare e ne krye te Stambollit. Figurat e nderit te kombit shqiptar( Ali Tepelena nuk eshte) nuk ngelen te cilesohen prej nje greku.
Ti duhet te merresh me te tute. Edhe une i njoh disa nga sharlatanet e historise greke por nuk me duhet fare te kemi te merremi me ta. Kur te vije koha do t`i permendim si shembull Europe e jo me Ballkani.
Ne shqiptaret jemi krenare qe kemi nxjerre drejtues te medhenj ne qindvjecaret e fundit, pamvaresisht ortodokse katolike apo muslimane. Kreret e Indipendeces Greke ishin shqiptare. Me pas greket nuk formuan dot shtetin e tyre e fuqite ekrishtera derguan nje mbret nga Gjermania ( Xhorxhin)
Rikard Zemerluani eshte po aq hero sa edhe gjakatar. Po ashtu edhe Aladini.
Edhe Aleksandri,Pirro, perandori Justinian, Skenderbeu, Bonaparti.
Vlera qendron tek mendimi qe kane percuar, dhe ajo qe ka ngelur prej tyre deri sot. Por edhe forca, vullneti, trimeria, diplomacia dhe koncepti i shtetit ne drejtim.
Ne quajme kriminele ata te epokes moderne ku konceptet e shoqerise kishin drejtim tjeter, dhe humanizmi kishte 200 vjet qe ishte bere vlere. Stalinin dhe Hitlerin po t`i vendosnim ne shek. III p.kr do te quheshin te medhenj si Charlmagne.
ah ta dish qe familja ime vertet ka pasur deshmore, por asnje prej tyre nuk luftoi per komunizmin por per lirine e familjes se tyre, te atdheut te tyre, e me vone askush nga familja ime nuk u perzie me byrot por madje spiunoheshin se shume prej tyre u larguan nga shqiperia. Po ju qe hapni llapen tani jeni njelloj si ai sala juaj qe ishte servil i afert i diktatorit e jo komunist cfaredo e tani si pushon goja duke folur per komunistet. PO fol o fol, se koha juaj eshte, e paraziteve qe kane hequr yllat e nga fatosa jane bere seksere.
Sa per mua, nuk me avullon uji mua se me thua ti rus, serb, grek, turk, gjerman, italian, apo cfare te doje koka ty. Dhe ta them ketu hapur, shumica juaj qe i thoni vetes shqiptare nuk jeni as ne gjysmen e nivelit qe kane rus, serb, grek, turq, gjerman e italian. Nuk dini si te beheni njerez e jo me si te vini veten ne sherbim te vendit e te njerezimit. Vertet dhe ti dhe une jemi shqiptar por nuk dalim nga e njejta rrenje ok ti. Shqiptaret se kane patur kurre te tyren te heshtin para te vertetes.
Labi,
e respektoj mendimin tend, por une nuk jam aq naiv sa ta idealizoj historin si e ben ti. Pozita e Shqiperise se sotme jane testament qe historia e shqiperise nuk eshte ashtu si e shkruajti enver hoxha per te krijuar rryme nacionaliste dhe patriote ne popull sic i nevojitej atij dhe ai e realizoi mjaft bukur duke mohuar lirite personale te njeriut. Sepse nje idealist nuk mund te jete kurre i lire.
Tani or ti, historia e ketyre trojeve fillon 3000 vjet perpara dhe jo me ali pashen. Prandaj qe te flasesh per ali pashen duhet te dish cfare ishte perpara tij. Asnjehere ne historine e popujve te ketyre trojeve nuk ka patur bashkim absolut sepse ky popull qe e kishte formimin ne keto toka vleresonte lirine me teper se cdo gje tjeter, dhe shume here u eksperimentua me mbreteri dhe diktatorshipet e Agronit, Teutes, Gentit, e mbreterve te tjere qe u munduan te bashkonin fiset e ndryshme por qe cuan vetem ne asimilim e tyre dhe shkaterrimin e tyre. Historia e hershme e kesaj qe quan ti shqiperi eshte histori evolimi dhe adaptimi kulturor dhe ne te gjitha rastet kur u mundua nje bashkim, pasojat ishin katastrofike qofte me Aleksandrin, qofte me Pirron e te tjere, sepse eshte liria personale or ti qe e bente Ilirin e Arberin ata qe ishin e jo bashkimi sepse gjeja me e shtrenjte e perbashket qe kishin ishte dashuria per liri e jo per bashkim.
A e di ti perse njerezit e ketyre tokave u quajten ILIR? Vete Skenderbeu kishte me teper besim tek venediku dhe mbeteria e napolit se sa kishte tek fiset shqiptare te cilat dolen kunder tij. Madje Skenderbeu me teper luftoi kunder familjeve shqiptare se sa me turkun. Vete leke dukagjini qe ishte i besuar i skenderbut doli kunder tij dhe atehere skenderbeu mori masa qe familja e tij te mbrohej nga mbreteria e napolit e te shkepuste lidhjet me shqiptaret. Ah mor labi, ta dish ti cfare historie kane ne te vertete njerezit qe ti quan paraardhes do te vij dhe ty turp per ato cfare ben pasardhesit e tyre si pasha, hoxha, e keta te tjeret qe jane vetem gjakatar per pushtet e fshihen pas flaleve demokraci, bashkim, e patriotizem. Nuk e mbaj mend tani cili albanolog ka qene, me duket nje gjerman i shekullit 18 qe ka thene se europa nuk ka per ta njohur origjinen e vet per shkak te injorances se nje populli te vetem atij shqiptar qe nuk njeh historine e tij te vertete.
Vete shqiperia mor labi nuk eshte e njejta, dhe ju ne vlore e ne jug nuk keni te njejtat zakone e tradita me veriun, sepse keni histori tjeter.
Sa per Ismail Qemalin or ti, Ismail Qemali i sherbeu perandorise gjithe jeten, dhe i dha pavaresine shqiperise sepse rrezikohej nga serbet e greket gjate luftes ballkanike e jo se rrezikohej nga turku. Por Ismail Qemali mbeti vetem 3 vjet ne shqiperi dhe u largua nga vendi perseri. Perse? Kete nuk po ta them tani. Bashke me te iken dhe dokumentet historik te shpalljes se pavaresise. Cili eshte ai vend i botes qe nuk ka dokumentin origjinal te pavaresise? NE jemi, dhe per kete ka nje arsye mjaft te forte qe me ben mua te flas me tone qe disa nga ju nuk i pelqejne, por llogjika e forte dhe faktet historike e bejne te qarte se kush ishin shqiptaret pasardhes te Ilireve dhe Arberve me te cilet u mbajten perandori ne kembe dhe kultura dhe kush ishin ata qe u vetequajten shqiptar qe jane shumica e popullit te sotem shqiptar.
Ore po ti hysh ashtu vete Napoleon Bonaparti pranonte qe familja e tij ishte me origjine arbereshe. Pastaj Napoleonit i duheshin miq pasi filloi pushtimin e europes dhe askush nuk mund ta bente i vetem. Tek Ali pasha ai pa nje njeri si vetja, dhe origjina si dhe karakteristikat e tyre mund ti benin nje force e fuqishme. Vete Ali pasha kishte nje repart ushtarak francez ne rezervat e tij qe nuk eshte e sigurt nese ata kishin dore ne vdekjen e aliut apo jo.
PO mire qe e krahasoni Aliu me Bonapartin po kush tha se Bonaparti ishte lider i mire eh?
Paska marre aliu nje kuti duhani nga Napoleoni e ca pastaj? Dhe Hitleri merrte e conte, dhe Stalini, dhe Enveri, dhe gjithe diktatoret e tjere.
Hajduti e do hajdutin, vrasesi e do vrasesin, e nga kjo se Aliu vleresohej nga napoleoni nuk del asgje.
Une vetem mund ta gjykoj vepren e aliut ne pamje te atyre cka beri dhe menyres si e beri e cila e tregon ate jo me mire se gjithe sundimtaret e tjere. Vete bajroni perdor fjalen TIRAN. E ajo mjafton, nuk eshte kompliment. Dhe Enver Hoxha ishte njeri bujar e mikeprites perderisa populli e donte dhe e qante, por tani ju e shani dhe jo per veprat e tij te cilat askush nuk mund ti perseris sepse askush nuk mund ta ndez te njejtin vullnet ne popull ne aty menyre, por per ate qe u mohoi: LIRINE PERSONALE. Prandaj o ju qe jeni shqiptar ne gjak e jo ne letra, shikoni me thelle ne zemrat tuaja se e vetmja gje qe shqiptaret kane kaluar ne breza ka qene dashuria per liri, e jo idiotesira si patriotizmi, bashkimi, e me the te thashe. Nese nuk e kuptoni, atehere fat i ndyre, se duhet ta pranoni qe nuk jeni shqiptar me rrenje.
Jo vetem te emrat dhe te jetesa e tyre sociale, po dhe te pikerisht ky "patriotizem" deri ne vetemohim qe po tregojne sot ndaj "atdheut" te tyre "grek" mua me ben te besoj gjithnje e me shume qe ka dicka te ngjajshme me genin verior ajo popullsi e sotme atje.
E di qe s'do me kuptoni, dhe Antero ketu me siper s'po e marr vesh fare fare perse me quakerka megalloman (siduket e intrgon nickname im ha ha sa me qeshet) por kam pare qe keto lloj genesh (me prejardhje cecensh qe e kam thene dhe me pare) kane tendencen e vjedhjes se nje identiteti ne varesi te interesit. Me 19945, Enveri i pyeti keta sesi donin te regjistroheshin dhe te gjithe pa perjashtim u regjistruan me kombesi shqiptare.
Papritur, kur pane qe s'pinte me uje Enveri u kthyen me nje devotshmeri te verber ne "greker"
Keto lloj kthesash dhe pafytyresi sociale une me keto "researchet" e mia modeste i kam gjetur vetem dhe vetem te nje grup geni i caktuar qe jeton akoma sot ne Shqiperi dhe eshte kthyer ne kanceri i saj!
Eni, nga te tre shkrimet, ti nuk tregon gje tjeter vecse je nje konfuz i madh ne trurin tend, dhe njohurite e tua te marra me cimbisje( pickime) nuk te lejojne vetem qe te pershkruash pasionin tend, dhe asgje te vertete.
Konfuzioni yt fillon me Bonapartin te cilin me injorancen tend te publikuar kerkon ta quash te rendomte(..ai nuk ishte lider...haha)
Eni, cili je ti plesht i shekullit te 21 te llogjikosh, percaktosh, nje nga strateget, shtetaret dhe koloset me te medhenj te tere historise njerezore?
Pastaj ngatarrohesh me Skenderbeun, e kerkon ta nxjerresh qe ai nuk ka dashur bashkimin e princerve shqiptare. Pastaj qe bashkimi jone eshte fatkeqesia jone! Si ta shkruan kompjuteri Eni. Ai mbijetoi vetem ne saje te kordinacioneve princer shqiptare dhe te huaj. Pra beri te kunderten e Aliut, qe nuk ishte vetem nje vasal i emruar i Portes se Larte.
Ngaterrohesh me princer te fiseve Ilire te cilet jetuan ne kohen e kulminacionit te perandorise romake. E njeh ndopak hostorine e Romes dhe cfare ishte Iliria me fiset e saj dhe qytetet tregetare ne ato shekuj?
Ti Eni je nje Denigrues kokebosh qe me teresine e shkrimeve kerkon te besh vetem tymnaje anti patriotike.
Edhe dicka per Diktatorin qe te ka shtypur ty, mua dhe popullin e tim. Ai mbijetoi ne saje te konjukturave gjeostrategjike te luftes se ftohte.
Po te deshnin fuqite e medha ai nuk do te ishte vecse nje gazdalje fiziologjike per ta.
Meqe e do aq shume popullin tend sic thua, duke e qelbosur, sa per kujtese...a nuk i bene grusht shteti ushtaraket dhe e mbajten 7 vjet Greqine e pastaj u larguan, sa pane qe u vendos kapitalizmi qe po rreshkiste. Po ne pse na lane?
Tani kthehemi:Pse e lane A P Tepelenen? Kur duan te te eliminojne perandorite kane perdorur edhe femijte per te vrare ose eliminuar diktatoret kundershtare. ( Myftari ishte ne koordinata me francezet, turqit e ruset).
Historine lexoje, mos e meso si gojdhane, ti nihilist kokebosh.
Apokalipso mendoj se shkruan si i tille, nuk di a je. Pse?
Spse kerkon te nxjerresh ne pah idene greke te madheshtise duke thene pa argument qe shqiperia do te ngelet ne Hell pasi ka ngritur si heronj figura te demsheme te saj. Eshte trapllik atehere?
Kerkon pa argumente te njehesosh pseudomendimin qe gjoja kerkohet te behet idhull Ali Pasha kur nderkohe ne Greqi eshte figure e urryer. Gje qe nuk eshte e vertete nder shqiptare.
Kerkon te shtremberosh historine dhe trimerine pa dallim kristiane ose muslimane shqiptar. Ve ne ne dyshim diplomacine e nderthurte Pasha-Bonaparti.
Po te kujtoj qe ne gazrmat e Pashait kane qene nje detashment artilieresh franceze si dhe ne Kalorsine e Bonapartit te drejtuar nga marshalli Murat ka qene nje grup trimash shqiptare te cilet me urdher te Napoleonit nuk ndryshuan veshjen por mbajten ate tradicionale sepse nderonin vehten duke u dalluar ndepermjet veshjes karakteristike. Ata cilesoheshin qarte si shqiptare.
antero, une e kam lexuar historine dhe disa variante te saj madje dhe ato qe denigrojne historine shqiptare jashte mase, por une kurre nuk e kam besuar as propaganden shqiptare per nje histori si ajo qe beson ti, sepse popujt evolojne natyrshem dhe ka gjithmone nje lidhje kohore dhe hapesinore. Une mund te te bej ty dhjetra pyetje dhe ajo historia jote dhe mendja jote e ndritur as qe nuk mund ti kuptoj jo me tu pergjigjet sepse bazat e tua jane te sajuara sic i nevojitej pushtetit e jo realitet historik.
OK, flasim per Napoleonin. Une nuk e mohova qe ishte gjeneral i zoti, dhe i zgjuar, por cilisite e tij i perdori per keq. E qe kur keshtu na dalkan pushtuesit trima? mos ndoshta duhet te pyesim anglezet si ndihen per napoleonin? qe kur i lem te vdesin ne burg ne izolim trimat dhe heronjte qe te lem napoleonin te vdes ne nje ishul te izoluar, kur ai na qenka pare nga shumica si hero? Lider ishte dhe Hitleri, dhe Enveri, dhe Stalini, dhe Duce, dhe Franko, dhe perderisa ata arriten te beheshin lidera domosdo ishin lidera te zote, por kjo nuk do te thote aspak qe ishin lidera te mire.
Dalim tek Skenderbeu. Historia shqiptare eshte e idealizuar. Faktet jane te qarta, dhe eshte vete familja e kastrioteve qe jeton dhe sot, nje nga faktet qe provojne se historia shqiptare eshte idealizuar. Fakti qe askush prej tyre nuk u kthye me kurre ne shqiperi, por jetuan si aristokrate ne napoli eshte nje gure i rende mbi ate qe kerkon ti te besosh qe nuk mund te jete kurrsesi e vertete. Skenderbeu vertet u mundua te bashkonte princat, por ata e braktisen sepse nuk mund te lejonin Skenderbeun qe vinte nga nje familje e vogel princore te behej mbret i tyre. Skenderbeu beri dhe paqe disa here me sulltanin dhe gjate atyre viteve ju desh te luftonte princat shqiptar qe i dilnin kunder, sepse armiku te qellon nga para, kurse miku nga prapa. Madje ne fund te jetes se tij, skenderbeu pervec atyre princave me te cilet kishte lidhje martesore nuk kishte asnje tjeter nga prapa, dhe u detyrua te mbeshtetej gjithmone e me teper ne mbreterine e napolit pasi dhe venediku u mundua ta vriste disa here, per shkak se po u shkaterronte e plackiste karvanet per te ushqyer ushtaret e tij. Por sigurisht historia e hoxhes per te nxjerre nje popull patriotik e te bashkuar i hoqi keto hollesira qe ti sot i quan konfuzione te mia, dhe per ty keto jane idiotesira se njerezit e asaj kohe sic duket hanin buke nga qielli dhe vetem luftonin per bashkim pa patur te tjera probleme.
Historine e Romes e njoh me mire nga cdo ta njohesh ti tere jeten. Dhe ata mbreter ilire jo vetem qe nuk e pane ndonjehere lulezimin romak po ishin 200vjet me pare. Gjate periudhes se nditshme romake Iliria ishte provinca me e rendesishme e romes dhe do te le ty te besh detyrat e tua dhe te kuptosh perse u quajt Provinca Ilire dhe jo Provinca Greke duke qene se ishin greket qe sipas historise greke ishin te civilizuarit dhe iliret ishin thjest barbare. Nuk po i hyj me thelle kesaj se e shof qe nuk e ke idene kohore fare. Per ali pashen, ti presesh koken nuk eshte lenie.
faleminderit per keshillen, por ja dhe keshilla ime. Historia eshte shkruar gjithmone ne nje menyre qe ti sherbeje politikes se vendit qe e shkruan e prandaj jo vetem qe nuk duhet besuar si realiste, por duhet qe ne teresi te kete lidhje llogjike-kohore-kulturore pasi evolimi i njerezve behet ngadale dhe gjera qe nuk mund te shpjegohen jane me teper sajime se sa te verteta historike per te cilat nuk mund te nxirret konkludim. Ndoshta njehere tjeter flasim per historine, por duhet te jesh me i pregatitur.
Enea, ti e quan sipas gojdhenave Napoleonin me origjine arbereshe. Pastaj ti e quan ate hajdut, pastaj thua qe ai nuk ka qene udheheqes i mire( se per ke mbret, perandor duhet cilesimi i mire , kete e di ti). Me se fundi shkruan qe, nuk ka qene trim, ndersa une te kujtoj qe ai morri flamurin vete dhe udhehoqi trupat e tij per kalimin e Ures se Arcoles. A ishte, qe me artilerine e tij beri(ishte vetem nje toger i theshte) qe te neshtronte garnizonin ne Tyleri, dhe mundesimin e renies se mbretit. Ai formoi Banken e pare Franceze, ai beri Kodin Civil qe eshte baza e kodit te sotem Europian, ai vendosi bazat e kapitalizmit dhe qe sot quhet "era moderne". Ai humbi ne Waterlo ne fund sepse rikthimi dhe ambicia e tij ishin perballe gjithe Europes, e cila tashme e kuptoi qe duhet ta fundoste ashtu sic eshte fundosur cdo perandori ekspansioniste.
Edhe Ali Pashai do te perfundonte me ndryshimin e situatave te luftes dhe pushtimeve ne Europe. Mbasi mbaroi Bonaparti, aleanca te tjera u lidhen ne Europe. Turqia doli me se e forte, dhe Rusia e dobesuar.
Rendesi ne kete histori per ne eshte qe Aliu ka qene faktor dhe jo i vogel, pamevaresisht, se ti kerkon origjinene e tij te 200+200 vjeteve sic dhe une te 400 vjeteve, prej Turqise apo Arberise. Por qe ishte shqiptar nuk e luan topi, as ai yti grek.
Perrallat qe kerkon te tregosh per Skenderbun e Ali pashane, te cilat nuk di se prej kujt literature kishtare ortodokse i ke mesuar, nuk te bejne asgje tjeter vec se te vene vello ne trurin tend te ciline e quan plot.
Historirat prej gojdhenave quhen perralla.
Shkrimi yt:
Ekspansioni i Romes, nuk fillon me lulezimin e Romes..... Gabim qe vjen prej pickimit te historise.
Kreret e fiseve Ilirike nuk ishin mbreter( i ppari mbret u vetequajt ai i Agronit, nga Vjosa ne Ulqin.......gabim konceptual prej perrallave enveriste.
Qytetet ilire kishin te njejtin civilizim si ato grek pasi ishin prej qindra vjetesh koloni greke ose ishin formuar prej grekeve. (Une e pranoj historine ashtu sic eshte).
Teuta si mbretereshe ereditare ose kryetare e fisit, ishte bere shqetesuese per karvanet dhe anijet Romake ne 235 p.k. Ajo perfundoi si nje governatore e Romes, e izoluar sipas vendimeve te Senatit per aresye te piraterise.
Nderthurjet e politikes (ashtu sic thua dhe ti ne fund) nuk do te thote qe princet shqiptare te kohes te kuptonin te gjithe realitetin qe po u vinte tek dera. Ata vetem nje njeri vizionar, plot ambicie,trimer si Kastrioti arriti ti bashkonte. Deviacionet dhe perplasjet kane qene realitet kudo, dhe jane gjithashtu. Aq me teper kur kane patur edhe nderhyrjen dhe vlerat monetare te medha te fuqive nderluftuese sic ishte Venediku, Vatikani e Sulltani. Aleancat e Skenderbeut jane vlere. Po ashtu edhe perpjekjet luftarake te tij.
Po ashtu edhe nenshtrimi direkt qe pati Greqia nen osmanllinjte, qe vetem me ane te kishes dhe intresave Ruse dhe Angleze diten te ruajne identitetin e tyre 450 vjet, se do te quheshin turq sot, pamevaresisht se nuk kane te bejne fare me helenet. Popullsia e Peloponezit eshte pasqyrim i kesaj.
Antero, a ka mundesi qe Napoleoni te ishte nga linje Arbereshe? A ka mundesi qe brezat pas meje te mi qe do te jetojne jo ne shqiperi, te kene linje shqiptare? Une nuk do i hyj asaj, nuk eshte e rendesishme per kete dialog, por nuk eshte e pamundur. Ne shumicen e rasteve historia eshte me teper e panjohur sesa e njohur, per shkak te interepretimeve nacionaliste te secilit vend qe kontribon. Napoleoni te gjitha arritjet i pati per Francen, dhe une po flas per vepren e tij ne teresi. Dhe Hitleri per Gjermanine beri te mira. Dhe Stalini per Rusine, dhe Enveri per Shqiperine, por ti Napoleonin e mburr kurse diktatoret e tjere jo. Ambicja e tejkaluar e napoleonit pasi ai rrezoi monarkine nuk kishte fund perse e rezoi ai monarkine? per te vendosur perandorizmin? duhet ta shohesh me ne teresi historine dhe vlerat qe ata per te cilet flet historia kane, dhe mos fol vetem per ato cka te hyn ti ne pune duke quajtur te tjerat vepra te parendesishme. gabimet e gjithe pushtuesve te koheve pas romes, ishin sepse pushtonin njerez dhe jo territore, dhe ajo ishte humbja e tyre.
une jam dakort me ty qe Ali Pasha ishte i lidhur me Bonapartin dhe kjo nuk vjen si surprize, por fakti qe ekziston kjo lidhje nuk do te thote qe ali pasha apo napoleonin kane qene engjej. tani interpretimi i historise hyn ne kufijt e filozofise dhe gjithkush ka menyren e vet te kuptimit te ceshte e mire apo ceshte e keqe. Per mua cdo sundimtar qe nuk i sjell liri, evolim, dhe paqe popullit te tij dhe atij qe pushton, ka vlera shkaterruese. napoleoni, hitleri, duce, franko, stalini, etj jane persona historik por te gjithe ben te njejtin gabim: kerkonin te krijonin nje sistem idealist sipas mendjes se tyre.
Problemi me analizen e historise shqiptare eshte se shqiptaret flasin kunder perandorise osmane pa ditur historine dhe rrjedhen e gjerave. Shume nuk e kuptojne se ekzistenca e shqiperise nen osmanet ishte e njejte me ekzistencen i ilirise nen Rome ne parim.
Sa per qytetet ilire nuk ishin qytete greke. Greket ishin njerez te dhene pas kultures artit e tregtise dhe si te tille ata arriten te influenconin qytetet ilire te cilet huazuan nga kultura e tyre pasi nje popull nuk jeton vetem me lufte. Ti thua qe e pranon historine ashtu sic eshte, shume mire per ty. Edhe une po te isha antero ashtu do ta besoja, por realiteti dhe menyra e interpretimit te ngjarjeve mua me tregon se historia evolon dhe manipulohet sipas nevojitjeve te sistemit te kohes te vendit qe e shkruan. Ti mbase beson se dhe mozes hapi ujerat qe te kalonin izraelitet, dhe ajo histori eshte, puna jote. Por nuk eshte realitet. me kete te fundit qe thua, nuk ka me vlere te flasim bashke pasi e shof qe nuk do te jete nje bisede inteligjente por thjesht nje lexim historie nga ana jote pa vlera evoluese. Me mendjen tende te bllokuar mendonin njerezit ne mesjete. Historikisht bota nuk ishte e rrumbullaket, mbase ti e beson dhe kete, megjithese arritjet shkencore e rishkruan teorine. Historia mik, nuk eshte shkence e vdekur, por eshte shkence evoluese, dhe me perpara se ti te fillosh te flasesh per historine duhet te mesosh si te lexosh historine. e para qe duhet patur parasysh: Cdo pushtues gjeja e pare qe bente ishte shkaterrimi i dokumentacionit, dhe i kultures ekzistuese te vendasve ne menyre qe te benin asimilimin e tyre. Prandaj historia nuk mund te tregoj te verteten absolute, dhe ketu duhet llogjika e interpretuesit, per ti lidhur faktet dhe per te konkluduar cilat jane fakte reale e cilat jane fakte te krijuar.
PSH. Venediku ka dokumenta ku del se skenderbeu kishte besim tek ata dhe u besonte atyre. Por perse familja Castriota u mbrojt nga mreteria e Napolit qe ishte kunder venedikut ne luften civile te Italise e jo prej venedikut nese ishte venediku me i aferti i Skenderbeut? Ketu ti duhet te zgjedhesh mes 2 gjerave, dokumenteve dhe realitetit, dhe kjo eshte e bukura e historise, kurre nuk mund te njihet ne forme absolute.
qofsh mire.
Ti kerkon te besh analize historike dhe bie ne gabime principale.
E para cdo perandor, mbret, apo diktator duhet analizuar ne lidhje me rrethanat dhe kojhen(periudhen kohore) ne te cilen ka zoteruar. Pra ti fut ne thes si Napoleonin edhe Stalinin e Hoxhen. Gabim fatal.
E dyta, raporti ndermjet asaj se sa ka qene i fuqishem, me cfare ka lene pozitive ne histori, ky mbret, perandor a diktator. Pra nese themi qe Napoleoni vendosi bazat e sistemit kapitalist dhe cthuri sitemin feudal,eshte pozitivitet. Nese themi dhe eshte fakt qe ai themeloi kodin Civil Francez qe eshte baza e Kodit Civil Europian themi qe eshte pozitivizem. Po te merresh me ate qe ka pushtuar, ka vrare e ka shkaterruar, kjo pastaj kerkon anlizen se kur jetonte ai dhe si duhej te trajtonte ai shtetin e tij Problem jo timi, e as tendi, per tu diskutuar.
Une shikoj edhe prej stergjysherve te mij se cfare kam trasheguar prej tyre, zhvillimin tim intelektual si dhe pasurite e paluajteshme te cilet ata i fituan dhe diten t`i trashegojne, sepse mund edhe t`i kishin humbur. Nese ata pastaj kane qene oficere te larte te Perandorise, dhe mund te kene vrare, Juriste(Kadi) te degjuar, dhe mund te kene denuar njerez, ose kundershtuar edhe Ali Pashane qe diskutojme keteu( dokumenta), eshte problem tjeter.
Ti analizon Skenderbeun per aleancat dhe armiqesite me Venedikun e Napolin, e pastaj shkruan qe historia nuk ka dokumente te plota. Kontradikte tendja.
Ti harron ( ose ben sikur harron) qe burimi kryesor i aleancave dhe manipulimeve te princerve ne Mesjeten e Vone dhe Rilindjen vinte prej Vatikanit. Atje dhe jane dokumentet kryesore per te. Atje ku duan edhe s`duan ti nxjerrin. Mos u merr me Venetikun sepse ka qene Republike Tregetare dhe sopravivenca e saj ka qene vetem nepermjet parase. Katedrelja San Marko (e jashtezakoneshme) eshte gjysem xhami e gjysem kishe. Shekspiri me tragjedine e Otellos ka shkruajtur shume. Varet sa e kuptojne.
Ti kerkon te gjesh historine tek Moseja, gje qe mua nuk me pelqen ta bej, as edhe tek Krishti, dhe as tek Muhameti. Une e lexoj me endje dhe thith ate domethenien qe me vlen. Interpretimi eshte koncept.
Ti ben gabim themeltar gjithashtu, kur shkruan qe arritjet shkencore ....e rishkruan historine.
ARRITJET SHKENCORE VETEM E PLOTESOJNE ATE.
antero,
eshte e drejta jote qe te thuash une e kam gabim. Por per mua, historia nuk eshte shkence ekzakte e si e tille nuk mund te jete kurre pasqyre realiteti, por eshte thjesht nje permbledhje interpretimi. Fakti qe ekzistojne shume teori historike dhe menyra interpretimi per te njejten ngjarje eshte prove konkrete ne te cilen une e bazoj analizen time qe i bej faktete historike. Mendimet e mia per historine nuk jane te bazuara vetem ne variantin shqiptar apo grek apo serb, por nepermjet arsyetimit tim nxjerr ate konkluzion qe me duket mua si me i llogjikshmi dhe qe rrjedh natyrshem ne evolimin historik te pergjthshem te rajonit dhe popujve qe e populluan neper shekuj.
Ti ndoshta mund te te pelqej te thuash shkenca ploteson historine, per mua shkenca rishkruan historine, pasi me teper se jo, provon qe historia e njohur eshte vetem nje interpretim me teper i manipuluar per motive te ndryshme te njerezve te kohes se sa realitet.
Une nuk jam ne rolin e gjykatesit qe te them kush ishte i mire e kush i keq, por shpreh vetem mendimet e mia. Personazhet historike ashtu si thua ti gjykohen ne kohen e tyre per cfare ben, por kjo nuk do te thote qe bazat parimore te ndryshojne ne varesi te personazhit. Nuk ka absolutisht asnje gabim fatal ne kete krahasim, por ti harron nje gje: popujt dhe kulturat evolojne. Ne kohen e sotme jane vlerat ndertuese te karakterit, qe shihen nga nje drejtim humanitar e paqesor qe rezultojne ne indentifikimin e personazhit si te mire a jo te mire, kjo nuk ka te bej me vetit e tij si lider. Dhe kjo eshte brenda perkufizimit te historise si thjesht nje permbledhje interpretimesh, pasi ne kohe te ndryshme te historise, intrepretimi i saj i bazuar ne rrymen e kohes behet i ndryshem. Nese njerezit e sotem do te ishin po aq te izoluar sa dhe mesjeta apo me pare, njerez si Hoxha, Hitleri, Stalini, et, do te shihen me te njejtin sy si Napoleoni qe shef ti. Prandaj mor zoteri, kur me thua mua qe e kam gabim, me pare duhet qe ti vet te kuptosh se cfare eshte historia.
Pastaj nese luajme lojen e kush e ka gabim interpretimin, ajo hen ne terrirorin e lojrave te fjaleve, pasi sic thuhet dhe ne kohen e sotme, terroristi per dike, eshte luftetar lirie per dike tjeter. Por ne shekullin e 21 jane parimet demokratike te pakten ne teori qe drejtojne e si te tilla jane themelet e kesaj rryme qe perdoren per te interpretuar historine dhe personazhet e saj.
Nese ti fillon klasifikon personat dhe kohen atehere dhe Enver Hoxha ishte nje lider mese i mire ne baze te rezultateve qe arriti per mireqenie te popullit ne pergjithesi. Po ashtu dhe Hitleri per periudhen e tij 14 vjecare si perxonazh i rendesishem i politikes gjermane eshte nje personazh qe brenda atyre viteve duhet te shihet si lider i zoti, por shumica, shumica e popujve e njohin si nje te semure, racist, diktator, et et.
Sa per historine ka apo ska dokumente te plota, nese ti ma ben dhe njehere kete pyetje nuk kam per tu pergjigjur me komenteve tuaja. Eshte nje pyetje injorante qe nuk i shkon ketyre bisedave, dhe nese ti nuk e kupton sa e ulet eshte ajo si pyetje, atehere, eshte e kot qe bisedojme bashke per histori.
Fakti qe ka nje dokument nuk do te thote se ai dokument eshte realitet. Per kete mjafton te njohesh realitetin e sotem dhe manipulimet e medias, dhe te kesh te qarte qe evolimi i njerezve idealizohet vetem nga naivet dhe viciozet.
Rishkrim historik do te thote rrrezim i fakteve te nxjera deri ne ate kohe dhe rivendosja e tyre ne baze te dokumenteve te tjera te pa ekuivoke.
Por ndersa nje fakt historik eshte i bazuar ne tre ose me shume dokumenta, me burim te ndryshem, dokumenti i katert i vertetuar shkencerisht, perben fakt historik plotesues. Por kurre rrezues. Zoteri, historia eshte shkence dhe nuk ka lindur me teknologjine, dhe nuk varet nga interpretimi. Burimet e shumllojshme krijojne faktin e pa diskutueshem. Historia kerkon kohe per tu plotesuar mbi faktin dhe si e tille, perjashton interpretimin.
Sa per Hoxhen, kerkon perseri te besh interpretim. Ai thua se beri mireqenie......... gabim fatal, ai e coi vendin ne kolaps varferie dhe izolimi.
Ti kerkon qe na tregosh gjoja ne baze te parimeve demokratike te interpretohet historia.
Gafe dhe idiotesi te tille nuk kam degjuar ndonje here.
Te uroj shendet PICKATOR FILOZOFIK I HISTORISE.
ok, pa me trego faktin e padiskutushem ti?
Greket dhe serbet thone shqiptaret jane popull shtegtar i ardhur. Nuk ka absolutisht asnje lidhje, dhe interpretimi si dhe perkthimi i veprave he filozofeve dhe gjeografeve te vjeter grek ne greqishten e sotme apo anglisht buhet i tille ku perdoret fjala greqi qe nuk ka ekzistuar. Megjithese ata thone se spartanet dhe shume fise te tjere greke nuk ishin helen dhe flisnin jo helenisht, perseri interpretimi behet grek, dhe eshte pikerisht ky intrepretim qe njihet nga e gjithe bota, dhe eshte varianti grek i historise qe njihet nga cdokush. Por dhe ti dhe une e dime shume mire qe ai variant jo vetem qe nuk mund te jete i sakte, por dhe po te supozosh nje gje te tille, ai ka nje numer te larte pikash qe nuk mund te kene rrjedhe natyrore. Tani hajt na verteto ti me keto verifikimet e tua pasqyre qe gjithe bota e ka gabim dhe ti paske fakte te paluajtura.
zgjero horizontin tend perpara, dhe nuk ka nevoje tu japesh mend te tjereve nese nuk ti kerkojne. Nese nuk je dakort me mendimet e tyre, nuk ka nevoje te tregosh sarkazmen tende prej diletanti, se fundja, mua as nuk me avullon djersa per cfare mendon apo nuk mendon ti. Une jap mendimin tim, po ashtu sic lexoj mendimet e te tjereve, dhe them dicka qe une kam konkluduar ne baze te njohurive te mia dhe po ta them per here te fundit, jo vetem qe une nuk mbeshtetem absolutisht ne patriotizmin shqiptar por gjeja e fundit te ciles i referohem jane veprat historike te enver hoxhes.
Epo sipas kesaj mendjes tende te ndritur qe gjykoka njerezit si i do bytha, ti dhe Skenderbeun e nxjerre si Hoxha, sepse me vdekjen e tij, vdiq Arberia, vendi u pushtua dhe u shkaterrua plotesisht sa vete populli humbi identitetin per 2 shekuj, e pastaj na mbiu fjala shqiperi. komentosh per te.
dhe shendet pac ti qe na paske fatke te paluajtshme ne mendjen tende. Sikur te isha ti, dhe une do te isha po aq naiv, por ja qe fatmiresisht nuk jam. dhe me kaq e mbyll kete rrjedh mesazhes me ty.
i ****** ***** ali pashes